Herakles Kabartması; Antalya ili, Konyaaltı ilçesi sınırları içerisinde, Üçoluk Mahallesi Ballık mevkisinde, hâkim bir tepe üstünde ve çevreye yüksekten bakan stratejik bir noktada yer alan doğal kayalık kütle üzerine Geç Helenistik veya Erken Roma Döneminde oyularak işlenmiş bir kabartmadır. Yapıldığı dönemde heykeltıraşlık tekniği bilgisi olmayan birisi tarafından ana kaya üzerine işlendiği anlaşılmaktadır. Sağ elinde tuttuğu sopa ile Herakles olduğu anlaşılan figür, “Herakles Kabartması” olarak bilinmektedir.
Kabartma figür, cepheden tasvir edilmiş ayakta duran bir erkek figürünü içermektedir. Kayalığın düzleştirilmiş bir niş yüzeyine alçak kabartma (basrölyef) tekniğiyle işlenen eserde, figürün sağ elinde yukarı doğru kalkık biçimde bir sopa, mızrak veya asa tuttuğu görülmektedir. Sağ elinin dirsekten bükülerek yukarı kaldırılmış pozisyonu, sol kolunun gövde üzerinde konumlandırılışı ve tuttuğu hayvan figürü; figüre statik ve cepheden bakışı esas alan cephesel (frontal) bir duruş kazandırmıştır. Yüz hatları ile giysi detayları aşınma ve liken oluşumları nedeniyle büyük oranda belirsizleşmiş olsa da baş yapısı ve gövde oranları antik dönem insan tasvirleriyle uyum sergilemektedir.
Kabartmanın yer aldığı kireç taşı ana kaya, bölgenin tipik karstik jeolojik yapısını yansıtmaktadır. Yüzeyde doğal hava koşullarına bağlı olarak gelişen grileşme, yer yer oluşan beyaz liken tabakaları ve kırılmalar göze çarpmaktadır. Figürün alt kısmında kayanın doğal olarak kırıldığı veya aşındığı bir alan dikkat çekmekte; bu durum, kabartmanın ayak bölümünün eksik kalmasına yol açmaktadır.
Bu tür kayaya oyulu figürler; antik dönemde sınır belirleme, kutsal alan işaretleme veya yol güzergâhlarını kontrol eden önemli bir geçit noktasına işaret etme amacıyla kayalık yüzeylere işlenmiştir.
Herakles Kabartması, 2015 yılında “I. Derece Arkeolojik Sit Alanı” ilan edilerek koruma altına alınmıştır.
Öznitelik Bilgisi:
Kaynakça:
Işın, Ü. (2014). Zor Yollar. Türkiye Radyo Televizyon Kurumu. youtube.com
Kaplan, O. D. (2016). Antalya Kültür Varlıkları Envanteri Projesi. Antalya Kültür Varlıkları Envanteri. antalyakulturenvanteri.com
Fotoğraf:
Orhan Deniz Kaplan (2020)
Telif Hakları ve Kullanım Koşulları:
Bu sitede yer alan Antalya kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
antalyakulturenvanteri.com alan adında yer alan metin, fotoğraf, harita, çizim ve diğer tüm içerikler; hak sahibinin önceden alınmış yazılı izni olmaksızın ticari veya ticari olmayan hiçbir amaçla çoğaltılamaz, dağıtılamaz, kaynak gösterilmeden veya gösterilerek dijital ya da basılı mecralarda yayımlanamaz.
Sitedeki içerikler mevcut akademik ve saha araştırmaları doğrultusunda derlenmiş olup, yeni bulgular ışığında önceden haber verilmeksizin güncellenebilir.
Fotoğraflar:
