Korkuteli, Antalya il merkezinin kuzeybatısında, kente 60 kilometre uzaklıkta yer alan bir Akdeniz Bölgesi ilçesidir. Bugün Korkuteli ilçesinin nüvesini teşkil eden Alaaddin Mahallesi, bölgedeki ilk yerleşim merkezidir. İlçenin doğusunda Döşemealtı ve Konyaaltı; batısında Muğla’nın Fethiye ilçesi ile Burdur’un Gölhisar ve Çavdır ilçeleri; güneyinde Kumluca ve Elmalı; kuzeyinde ise yine Burdur’a bağlı Bucak ve Tefenni ilçeleri bulunmaktadır.
İlçenin yüzölçümü 2.433 kilometrekaredir. Korkuteli ilçesinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 993 metredir. Bölgede dörtte bir oranında Akdeniz iklimi, dörtte üç oranında Göller Yöresi karasal iklimi hüküm sürer. Soğuk hava Göller Yöresi’nden, sıcak hava ise Akdeniz Bölgesi’nden intikal etmektedir. Yılın dört mevsimi bariz olarak görülen ilçede hava sıcaklığı ortalaması kış aylarında genel olarak eksi 5 santigrat derece, yaz aylarında ise artı 25 santigrat derece olmaktadır.
Korkuteli ilçesinde yer alan sivil mimarlık örneği tarihî evler; Osmanlı Dönemi geleneksel konut dokusundan Cumhuriyet Dönemi mimari üsluplarına uzanan zengin bir tarihsel mirası yansıtmaktadır. Bölgenin iklim koşulları ve yerel imkânlarıyla şekillenen bu yapılar; gerek mimari plan tipleri gerekse kullanılan malzeme ve cephe detaylarıyla dikkat çekmektedir.
Korkuteli evlerinde ağırlıklı olarak iki katlı (zemin + 1 kat) plan şeması uygulanmıştır. Evlerde iç sofa veya dış sofa (çardak) düzeni yaygındır. Odaya veya avluya erişim doğrudan sofalar üzerinden sağlanır. Sofalara bağlı ahşap merdivenler katlar arası geçişi sağlar. Evler genellikle kareye yakın veya dikdörtgen planlı olarak inşa edilmiştir. Giriş katları; yaşama alanı veya hizmet alanları (müştemilat, ocaklı mutfak, tuvalet vb.) olarak değerlendirilmiştir. Üst katlarda ön cepheye doğru yapılan ahşap çıkmalar (cumba) ve ahşap direklerle desteklenen balkonlar, yapılara karakteristik görünümünü kazandırır.
Yapılarda yöresel iklim ve malzeme imkânlarına uygun olarak taş, kerpiç ve ahşap bir arada kullanılmıştır. Giriş ve zemin katlarda moloz taş veya kesme taş malzeme tercih edilmiş, üst katlarda ise ağırlıklı olarak yığma kerpiç veya ahşap karkas üzerine Bağdadi teknik uygulanmıştır. Duvar mukavemetini artırmak için ahşap hatıllar kullanılmış; üst katlarda veya bağımsız mekânlarda (tuvalet vb.) Bağdadi sıva tekniğinden faydalanılmıştır. Çatı kaplamalarında genellikle alaturka veya Marsilya tipi kiremit kullanılmıştır. Geleneksel yapılarda ahşap çatı üzeri toprak ve çamur sıvanarak yalıtım sağlanmış, bölgeye özgü kerpiç üzeri çamur sıvalı bacalar yer almıştır. Oda ve sofa taban ile tavan döşemelerinde tamamen ahşap malzeme tercih edilmiştir.
Alt kat pencerelerinde ahşap korkuluklar, parmaklıklar veya demir şebekeler yer alırken bazı yapılarda basık kemerli, taş söveli pencereler ile giyotin veya kanatlı ahşap pencereler kullanılmıştır. Güneş kontrolü ve koruma için ahşap kepenk sistemlerine de rastlanmaktadır. Cumhuriyet Dönemi eklektik üslubunu yansıtan örneklerde; basık kemerli niş içinde giriş kapıları, kaset bantları, rozet ve yaprak kabartmaları ile kesme taş pilastırlar gibi zengin cephe süslemelerine yer verilmiştir. Bazı binalarda ise ahşap üçgen alınlıklar ve kasetli tavanlar dikkat çekmektedir.
Tespit edilen tarihî konut yapıları, 1990 yılından günümüze “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescillenerek koruma altına alınmaktadır.
Öznitelik Bilgisi:
Kaynakça:
İzgi, S. B., & Altınışık, N. (2003). Antalya Kültür Envanteri. T.C. Antalya Valiliği.
Vikipedi. (2026, 1 Mart). Korkuteli. tr.wikipedia.org
Fotoğraf:
Orhan Deniz Kaplan (2026)
Telif Hakları ve Kullanım Koşulları:
Bu sitede yer alan Antalya kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
antalyakulturenvanteri.com alan adında yer alan metin, fotoğraf, harita, çizim ve diğer tüm içerikler; hak sahibinin önceden alınmış yazılı izni olmaksızın ticari veya ticari olmayan hiçbir amaçla çoğaltılamaz, dağıtılamaz, kaynak gösterilmeden veya gösterilerek dijital ya da basılı mecralarda yayımlanamaz.
Sitedeki içerikler mevcut akademik ve saha araştırmaları doğrultusunda derlenmiş olup, yeni bulgular ışığında önceden haber verilmeksizin güncellenebilir.
Galeri:
