Ağalar Önü Cami; Antalya ili, Aksu ilçesi sınırları içerisinde, Yurtpınar Mahallesi’nde yer alan; 1811 yılında, Osmanlı Dönemi’nde Arapzâde Mehmet Ağa tarafından yaptırılan kare planlı, kubbeli ve kâgir bir yapıdır. Perge Antik Kenti’nin yaklaşık 1,55 km kuzeyinde konumlanan caminin inşasında, Perge’den getirilen Roma Dönemi’ne ait blok taşlar kullanılmıştır. Caminin yanından Kalabaklı Deresi geçmektedir ve yapı günümüzde ibadete açıktır.
Cami, bir kenarı yaklaşık 12 metre uzunluğunda olan kare planlı, kubbeli bir yapıdır. Küçük bir tepe üzerine inşa edilen caminin çevresi bir hazire (mezarlık) ile çevrilidir. Oldukça kalın duvarlara sahip olan yapıyı örten kubbe, iki kademeli bir kasnağa oturmaktadır. Yapımında çoğunlukla Perge Antik Kenti’nden getirilen kesme taşlar ile bazı bölümlerde yazılı ve süslemeli devşirme taşlar kullanılmıştır. Duvarlar dışta yer yer, içte ise tamamen sıva ile kaplıdır. Yapı, her cephede yer alan ikişer dikdörtgen pencereyle aydınlatılmaktadır. Kuzey cephenin ortasında bulunan dikdörtgen kapının lentosu üzerinde bir hafifletme kemeri yer almakta olup kemerin üstünde süslü bir taş bulunmaktadır. Lento ve sövelerde de devşirme taşlar kullanılmıştır.
Cami kapısının sağında yer alan mihrabiye, devşirme taşlarla şekillendirilmiştir. Mihrabiyenin sağındaki pencerenin lentosu süslü, diğeri ise sadedir. Pencerelerin üst kısımları üçgen motiflerle süslenmiştir. Caminin kubbesi ve etekleri alaturka kiremitle kaplıdır. İç mekânı sade bir görünüme sahip olan camide kubbeye, köşelerdeki tromplarla geçilmektedir. Yan duvarlardaki kemerlerle tromplar birleşerek bir kuşak oluşturmaktadır. Kubbe, kalın ahşap gergilerle desteklenmiştir. Caminin minberi sade olup mihrap, süslü devşirme taşların ustaca örülmesiyle şekillendirilmiştir.
Ağalar Önü Cami, 2000 yılında “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescillenerek koruma altına alınmıştır. Zamanla minaresi ve kubbesi zarar görerek kullanılamaz hâle gelen cami; Aksu Belediyesi’nin girişimleri, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Antalya Valiliği ve Antalya Büyükşehir Belediyesi’nin ortak çalışması sonucunda 2016 yılında restore edilerek yeniden ibadete açılmıştır.
Ağalar Önü Cami Öznitelik Bilgileri:
Yetkili ve Sorumlu Kurumlar:
T.C. Kültür ve Turizm Müdürlüğü
T.C. Vakıflar Genel Müdürlüğü
T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı
T.C. Antalya Müftülüğü
T.C. Aksu Müftülüğü
Telif Hakları ve Kaynakça:
Bu sitede yer alan Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları, Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
Ağalar Önü Cami’ye ilişkin araştırma sonuçları, veri ve değerlendirmeler; Ali Kılcı ve Remzi Abicel tarafından gerçekleştirilmiş olup “T.C. Antalya Valiliği – Antalya Kültür Envanteri” adlı eserden alıntılanmıştır.
antalyakulturenvanteri.com bünyesinde yer alan yazılı ve görsel içerikler, hak sahiplerinin izni olmaksızın çoğaltılamaz, kopyalanamaz ve dijital ya da basılı hiçbir ortamda yayımlanamaz.
Bu metin, mevcut veriler doğrultusunda hazırlanmış olup, yeni araştırma sonuçlarına göre güncellenebilir.
Fotoğraflar:
