Aykırı Kuyu Sarnıcı; Antalya ili, Aksu ilçesi sınırları içerisinde, Topallı Mahallesi’nde, Antalya-Isparta yolunun yaklaşık 140 m batısında, inşaat malzemesi üretimi yapan bir işletmenin arkasında, 564 ada 6 parsel üzerinde yer alan; yağmur suyunu depolamak amacıyla taş ve harç malzeme kullanılarak dikdörtgen planlı, tonoz örtülü ve merdiven kuyu tipinde inşa edilmiş bir su sarnıcıdır.
Su kaynağı bulunmayan ya da kuraklık dönemlerinde su ihtiyacının karşılanması amacıyla inşa edilen bu sarnıç; yalnızca yağmur sularının biriktirilmesi için değil, aynı zamanda yeraltı su kaynaklarından da faydalanılacak şekilde tasarlanmıştır. 15 basamaklı bir merdivenle içine girilen sarnıcın arkasında tombak ibrik gibi yukarıya doğru sivrilen dar bir su alma halkasına sahiptir. Yapının su alma ağzı tahrip edilmiştir. Sarnıç, su alma kanalları tıkalı olduğu için günümüzde kuru kalmaktadır.
Aksu, Kepez, Varsak, Döşemealtı ve Korkuteli güzergâhı üzerinde yer alması nedeniyle, tarih boyunca göç yolları üzerinde aktif olarak kullanılan sarnıçlardan biri olmuştur. Aykırı Kuyu Sarnıcı, Aksu bölgesinin geçmişine ışık tutan geleneksel su depolama yapıları arasında önemli bir yere sahiptir. Sarnıç, 2026 yılında “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescillenerek koruma altına alınmıştır.
Aykırı Kuyu Sarnıcı Öznitelik Bilgileri:
Yetkili ve Sorumlu Kurumlar:
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı
T.C. Vakıflar Genel Müdürlüğü
T.C. Antalya Büyükşehir Belediyesi
T.C. Aksu Belediyesi
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü
Antalya Vakıflar Bölge Müdürlüğü
ASAT Genel Müdürlüğü
Telif Hakları ve Kaynakça:
Bu sitede yer alan Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları, Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
Aykırı Kuyu Sarnıcı’na ilişkin araştırma sonuçları, veri ve değerlendirmeler; anonim kaynaklardan derlenmiş olup Antalya Kültür Varlıkları Envanteri Projesi tarafından hazırlanmıştır.
antalyakulturenvanteri.com bünyesinde yer alan yazılı ve görsel içerikler, hak sahiplerinin izni olmaksızın çoğaltılamaz, kopyalanamaz ve dijital ya da basılı hiçbir ortamda yayımlanamaz.
Bu metin, mevcut veriler doğrultusunda hazırlanmış olup, yeni araştırma ve kazı sonuçlarına göre güncellenebilir.
Fotoğraflar:
