Gökhöyük; Antalya İli, Döşemealtı İlçesi sınırları içerisinde, Karain Mağarası’nın 4 km güneyinde Yeniköy Mahallesi Gökhöyük Mevkii üzerinde bulunan 290 metre yüksekliğinde bir tepe üzerinde Neolitik Çağ’da kurulmuş bir yerleşim yeridir.
Gökhöyük, Prof. Dr. İsmail Kılıç Kökten tarafından keşfedilmiş ve yüzey araştırmaları yapılmıştır. 1984 yılında höyüğün yanına yapılan su kanalının höyük üzerinde tahribat oluşturması nedeniyle 1986 yılında Antalya Arkeoloji Müzesi tarafından kurtarma kazısı gerçekleştirilmiştir. Gökhöyük’te 290 m. rakımlı bir tepe üzerinde tahribatla oluşan ve yüksekliği 5-6 m.’yi bulan kesitler kazılmıştır. Neolitik Çağa ait kesitlerde alt tabakada yanık kerpiç ve taş kalıntılar görülmüştür. Bu kesitlerde siyah açkılı halka tutamaklı kaplar; kırmızı açkılı testiler ve koyu kahverengi maldan kaplar ve pitos parçaları bulunmuştur. Kazıdan elde edilen bulgular müzenin tarih öncesi bölümünde saklanmakta olup bir kısmıda teşhir edilmektedir.
Gökhöyük’te yapılan kazı çalışmalarında pişmiş topraktan fırça sapları; bakır-tunç iğne ve mızrak ucu gibi bulgularda elde edilmiştir. Ele geçen çanak çömlek bulguları Elmalı’da bulunan Karataş ve Semahöyük kazılarında ele geçen mallara benzemektedir. Gökhöyük, 2004 yılında I. derece Arkeolojik Sit Alanı ilean edilerek koruma altına alınmıştır.
Höyükler eski yerleşim yerlerinin zamanla toprakla örtülüp tepe biçimine gelmiş hali, genelde üst üste gelmiş çok evreli yerleşim yeri birikimleridir ve günümüze göre en yakını en üstte olmak üzere eskiye doğru uzanan bir katmanlaşma gösterirler. 1-40 metre yükseklikte ve 1000-1500 metre genişlikte olabilirler. Uygarlıkların araştırılmasında önemli referanslardır. Höyükler; Hüyük, Öyük veya Üyük adlarıylada anılır. Kelime tarihte ilk olarak öyük (yığma tepe) anlamında Dîvânü Lugati’t-Türk’te geçmektedir. Eski Türkçedeki örüş- (yükselmek) veya öri/örki (yüksek) kökünden türediği düşünülmektedir.
Türkiye, özellikle de Anadolu’da çok sayıda höyük vardır. Ancak bunların büyük kısmı korumasız durumdadır. Çoğunlukla etraflarında çit ve/veya uyarı levhası dahi bulunmaz. Önemli bir kısmı tarım arazilerinin içerisindedir. Büyük bir bölümü define arayıcıları tarafından kısmen veya ciddi hasar verecek şekilde tahrip edilmişlerdir. Orta Anadolu höyüklerinde neolitik, kalkolitik ve tunç çağı yerleşmelerinin üzerinde, Frig, Hitit, Selçuklu ve Osmanlı yerleşimleri görülebilir. Modern yerleşimlerin bir kısmı da höyükler üzerinde kuruludur. Anadolu’da bilinen en büyük höyük Aksaray ili sınırları içinde Yeşilova beldesinde yer alan Acemhöyük’tür. Anadolu’da yaklaşık 20.000 höyük bulunduğu tahmin edilmektedir.
Adres:
Yeniköy Mahallesi, Döeşemaltı/Antalya
Antik Coğrafya:
Pamfilya
Bugünkü Kullanımı:
Höyük
Koruma Durumu:
I. Derece Arkeolojik Sit Alanı
İlgili Kurum:
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü
Ziyaret Tarihi:
08.08.2021
Kaynakça:
Bu sitede yer alan Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarına ait tüm görsellerin yayın hakları Orhan Deniz KAPLAN’a aittir. Sitemizde yer alan görseller, Orhan Deniz KAPLAN’dan izin alınmadan çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Gökhöyük hakkındaki bilgiler tayproject.org internet sitesinden alıntılanmıştır.
antalyakulturenvanteri.com’da yer alan yazı içerikleri kaynak gösterilmeden izinsiz çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Konum Bilgisi Hakkında Bilgilendirme:
Bu sayfada bilgileri sunulan kültür ve tabiat varlığı ile tarihi eserin, yerinde korunması ve herhangi bir tahribat ya da zarara uğramaması amacıyla açık konum bilgisi paylaşılmamaktadır. Konum bilgilerine ulaşmak için lütfen iletişim sayfamız üzerinden bizimle irtibata geçiniz.
Fotoğraflar:
Yorum Yazın