Hadrian Kapısı; Antalya ili, Muratpaşa ilçesi sınırları içerisinde, Barbaros Mahallesi’nde, 130 yılında Roma İmparatoru Hadrianus’un Attaleia’yı (Antalya) ziyareti onuruna, kenti çevreleyen surların doğu kesimi üzerinde inşa edilmiş; yan yana dairevi ve güzel işlemeli üç kemerden oluşan anıtsal bir giriş kapısıdır. Anıtsal kapı, her iki cephesinde dörder mermer sütunun bulunduğu üç kemerli kapı ve yanlarında bulunan iki kuleden oluşur. Antalya halkı tarafından “Hadrianus Takı”, “Üçkapılar” ve “Çiçekli Kapı” adlarıyla da bilinmektedir.
Orijinalliğini koruyan iki kule arasındaki tak, birbirine eşit, tonozlu üç açıklığa sahiptir. Açıklıkları örten tonozları oluşturan kasetli bloklar, kaideler ile yükseltilmiş ve ortadakiler daha dar olan dört ayak tarafından taşınmaktadır. Ön ve arka cephede; altlıkları, ayakların kaidelerinden 1,05 m önde ve arkada olmak üzere ayakların orta aksları hizasında duran toplam sekiz adet sütun, öne doğru uzanan arşitravları taşır. Kapı 4,15 m genişliğinde, 6,18 m yüksekliğindedir. Kemerlerin arasında ve üst kenarında yumurta, inci, akantus ve diş kabartmaları ile süslü bir arşitrav bulunur. Kapının üzerinde bronz harflerle Hadrianus’un unvanlarının ve adının yazıldığı yazıt günümüzde yerinde değildir. Yerlerinden sökülen orijinal bronz harflerden bazıları Ashmolean Müzesi’nde (Oxford) sergilenmektedir.
Kemerleri taşıyan dört ayak düzgün kesme taştan yapılmıştır. Ayaklar derinliğine uzanan dikdörtgen planlıdır. Ayağın yukarısında çepeçevre akantus yapraklı üzengi vardır. Kemerlerin cephesi yumurta ve inci şeritleri ile süslüdür. Kemerlerin alt yüzü kare şeklinde ve etrafı yumurta kabartması ile süslü muntazam kesme taşlarla kaplıdır. Kemerlerin arasında ve yukarı kenarında yumurta, inci, palmiye ve diş kabartmaları ile süslü birer arşitrav uzanmaktadır. Arşitravın ucunun dayandığı kompozit başlıklı mermer sütunlar bulunmaktadır.
Kapının iki yanında dört köşeli iki yüksek burç vardır. Güney taraftaki burç; derzleri harçsız olarak birbirine iyi intibak ettirilmiş kesme göbekli taşla yapılmış, orijinal Roma İmparatorluğu Dönemi yapısıdır. Yukarıya doğru moloz taş ve tuğla ile sonradan yapılmış dendaneler görülür. Kapının kuzeyindeki burç, H 617 / M 1220 tarihinde Anadolu Selçuklu Devleti Dönemi’nde Sultan Alâeddin Keykubad tarafından inşa ettirilmiştir. Burç üzerinde kitabe taşımaktadır. Kitabeden, burcun bu dönemde yeniden yapıldığı anlaşılmaktadır.
İmparator Hadrianus’un gezisine tarihlenen bu yapı, kentin Roma barışı içinde serbest savunmaya gereksinim duymayan günlerini göstermektedir. Kompozit, yani İyon ve Korint düzenlerinin karışımı başlıkları ve süsleme yoğunluğu ile dönemin mimarlık anlayışının yanı sıra Anadolu’ya giren Roma üslubunu yansıtmaktadır.
Kapının üst katı günümüze ulaşamamıştır. 1882’de gün yüzüne çıkarılan kapının alt katı ise 1959’da büyük bir restorasyondan geçirilerek aslına uygun hâle getirilmiştir. Hadrian Kapısı, 1979 yılında “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescillenerek koruma altına alınmıştır.
Öznitelik Bilgisi:
Kaynakça:
Oğuz, U. (2003). Antalya Kültür Envanteri. T.C. Antalya Valiliği.
Hadrianus Takı / Hadrian Kapısı (Üçkapılar / Çiçekli Kapı). (t.y.). AKMED Envanter. akmed.ku.edu.tr
Fotoğraf:
Orhan Deniz Kaplan (2026)
Telif Hakları ve Kullanım Koşulları:
Bu sitede yer alan Antalya kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
antalyakulturenvanteri.com alan adında yer alan metin, fotoğraf, harita, çizim ve diğer tüm içerikler; hak sahibinin önceden alınmış yazılı izni olmaksızın ticari veya ticari olmayan hiçbir amaçla çoğaltılamaz, dağıtılamaz, kaynak gösterilerek veya gösterilmeyerek dijital ya da basılı mecralarda yayımlanamaz. Fotoğrafların izin alınmadan kopyalanması, yayımlanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na göre suçtur.
Sitedeki içerikler mevcut akademik ve saha araştırmaları doğrultusunda derlenmiş olup, yeni bulgular ışığında önceden haber verilmeksizin güncellenebilir.
Galeri:
