Dolbazlar Çeşmesi; Antalya ili, Manavgat ilçesi sınırları içerisinde, Dolbazlar Mahallesi Çeşme mevkisinde, yol kenarına inşa edilmiş, Osmanlı Dönemi mimari karakterini yansıtan bir çeşmedir. Yol kenarında yükselen yoğun doğal bitki örtüsü ve çalıların arasında konumlanan çeşme, kırsal doku içinde bir şev tabanına yaslanmış olup cephe mimarisinde sivri kemer formunun tercih edildiği tek nişli bir kurguya sahiptir. Çeşmenin kim tarafından, hangi tarihte veya dönemde yaptırıldığına dair herhangi bir bilgi bulunmamaktadır.
Çeşmenin anıtsal cephesinde merkezi oluşturan sivri kemerli niş, profilli bir hatla çerçevelenmiştir. Kemer aynasının alt kısmında suyun akışını sağlayan lüle deliği ve bunun hemen üstünde yer alan daha büyük dairesel bir boşluk göze çarpmaktadır. Kemer nişinin iç yüzeyi ile cephe panolarına geçmişte sıva veya badana uygulandığı, ancak zamanla doğa koşullarına bağlı olarak bu tabakanın yer yer döküldüğü ve kararmaların meydana geldiği anlaşılmaktadır. Yapının üst kısmında, kemer tepeliğinin hemen üzerinde yer alan dairesel veya yaprak formunu andıran taş süsleme elemanı cepheye özgün bir estetik kazandırmaktadır.
Çeşmenin önü ve yan tarafları kargılar, yüksek otsu bitkiler ve sarmaşıklarla kaplanmıştır. Zemin seviyesindeki aşırı bitkilenme su yalağının görünürlüğünü kısmen kısıtlasa da lüle kısmından hâlen hafif bir su akışının devam ettiği seçilebilmektedir. Doğal tahribatın ve bakımsızlığın izlerini taşıyan bu yapı, geleneksel yol boyu çeşmelerinin mimari ve işlevsel özelliklerini günümüze taşıyan önemli kırsal miras örneklerinden biridir.
Dolbazlar Çeşmesi, 2024 yılında “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescillenerek koruma altına alınmıştır.
Dolbazlar Çeşmesi Öznitelik Bilgileri:
Yetkili ve Sorumlu Kurumlar:
ASAT Genel Müdürlüğü
T.C. Manavgat Belediyesi
T.C. Vakıflar Genel Müdürlüğü
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı
T.C. Antalya Büyükşehir Belediyesi
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü
Kaynakça:
Kaplan, Orhan Deniz. (2016). Antalya Kültür Varlıkları Envanteri Projesi. Antalya.
Fotoğraf:
Orhan Deniz Kaplan (2025)
Telif Hakları ve Kullanım Koşulları:
Bu sitede yer alan Antalya kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
antalyakulturenvanteri.com alan adında yer alan metin, fotoğraf, harita, çizim ve diğer tüm içerikler; hak sahibinin önceden alınmış yazılı izni olmaksızın ticari veya ticari olmayan hiçbir amaçla çoğaltılamaz, dağıtılamaz, kaynak gösterilmeden veya gösterilerek dijital ya da basılı mecralarda yayımlanamaz.
Sitedeki içerikler mevcut akademik ve saha araştırmaları doğrultusunda derlenmiş olup, yeni bulgular ışığında önceden haber verilmeksizin güncellenebilir.
Fotoğraflar:
