Ilıgüme Höyük; Antalya İli, Korkuteli İlçesi sınırları içerisinde, Yazır Mahallesinin 2 km güneyinde, Antalya-Korkuteli Karayolunun 185 m batısında, Cebel Ovası Ilıgüme Mevkii üzerinde yer alan, günümüzde tarım arazileri ile bütünleşmiş bir yerleşim yeridir.
Höyüğün üst kesiminde pek çok örnekteki gibi, dikdörtgen planda, düzgün kesilmiş taş bloklarla yapılmış, Helenistik ve Roma Döneminde iskân edilmiş çiftlik yerleşimine ait çeşitli kalıntılar bulunmaktadır. Çapı 140 m’yi bulan höyük üzerinde bolca seramik, el yapımı keramikler ve çok sayıda taş alet mevcuttur.
Üzerinde ve çevresinde tarımsal faaliyetler yürütülen höyüğe ait kalıntılar Cebel Ovasına yayılmış durumdadır. Höyük kalıntıları burada tarım arazilerinin sınırını belirlemek için kullanılmıştır. 2018 yılında Prof. Dr. Bilge Ayça Polat Becks ve Prof. Dr. Ralf Heinrich Becks tarafından yüzey araştırmaları yapılan höyük, Ilıgüme Höyük adıyla bilim dünyasına kazandırılmıştır. 2022 yılında höyüğün kuzeyinde gerçekleştirilen yüzey araştırmalarında Roma Dönemine ait bir nekropol (mezarlık) tespit edilmiştir. Ilıgüme Höyük, 2006 yılında I. Derece Arkeolojik Sit Alanı ilan edilerek koruma altına alınmıştır.
Höyükler eski yerleşim yerlerinin zamanla toprakla örtülüp tepe biçimine gelmiş hali, genelde üst üste gelmiş çok evreli yerleşim yeri birikimleridir ve günümüze göre en yakını en üstte olmak üzere eskiye doğru uzanan bir katmanlaşma gösterirler. 1-40 metre yükseklikte ve 1000-1500 metre genişlikte olabilirler. Uygarlıkların araştırılmasında önemli referanslardır. Höyükler; Hüyük, Öyük veya Üyük adlarıylada anılır. Kelime tarihte ilk olarak öyük (yığma tepe) anlamında Dîvânü Lugati’t-Türk’te geçmektedir. Eski Türkçedeki örüş- (yükselmek) veya öri/örki (yüksek) kökünden türediği düşünülmektedir.
Türkiye, özellikle de Anadolu’da çok sayıda höyük vardır. Ancak bunların büyük kısmı korumasız durumdadır. Çoğunlukla etraflarında çit ve/veya uyarı levhası dahi bulunmaz. Önemli bir kısmı tarım arazilerinin içerisindedir. Büyük bir bölümü define arayıcıları tarafından kısmen veya ciddi hasar verecek şekilde tahrip edilmişlerdir. Orta Anadolu höyüklerinde neolitik, kalkolitik ve tunç çağı yerleşmelerinin üzerinde, Frig, Hitit, Selçuklu ve Osmanlı yerleşimleri görülebilir. Modern yerleşimlerin bir kısmı da höyükler üzerinde kuruludur. Anadolu’da bilinen en büyük höyük Aksaray ili sınırları içinde Yeşilova beldesinde yer alan Acemhöyük’tür. Anadolu’da yaklaşık 20.000 höyük bulunduğu tahmin edilmektedir.
Bölge: Akdeniz
İl: Antalya
İlçe: Korkuteli
Mahalle: Yazır
Türü: Höyük
Çağ: Helenistik
Rakım: –
Çap: 140 m
Tahribat: Tarımsal Faaliyetler
Tescil Durumu: Tescilli
Tescil Derecesi: 1
Tescil Tarihi: 2006
Ziyaret Tarihi: 01.02.2025
İlgili Kurum:
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü
Telif Bildirimi ve Kaynakça:
Bu sitede yer alan Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarına ait tüm görsellerin yayın hakları Orhan Deniz KAPLAN ve Antalya Kültür Varlıkları Envanteri Projesi’ne aittir. antalyakulturenvanteri.com’da yer alan yazı içerikleri ve görseller, izin alınmadan çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Ilıgüme Höyük hakkında yer alan araştırma ve bilimsel sonuçlara ilişkin veri, görsel ve değerlendirmeler; Bilge Ayça POLAT BECKS ve Ralf Heinrich BECKS’e ait olup, yazı kaynağı 2018 Yılı Şeref Höyük / Komana ve Çevresi Yüzey Araştırması makalesinden alıntılanmıştır. Yazı içeriği yukarıda isimi yazılı araştırmacılardan izinsiz çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Fotoğraflar:
