Güzelyalı Geç Antik Dönem Yapı Kalıntısı; Antalya ili, Manavgat ilçesi sınırları içerisinde, Güzelyalı Mahallesi’nin 1,50 kilometre batısında, Oymapınar’ın 1,20 kilometre doğusunda, Manavgat Nehri’nin kıyısında Nizamyeri mevkisinde, MS 3. yüzyılda Geç Roma Dönemi’nde inşa edilmiş bir yapı kalıntısıdır. Yapı kalıntısı halk arasında “Güzelyalı Kalesi” adıyla bilinmektedir. Dağlık ve kırsal bir alanda, engebeli bir topografya üzerinde, arkasındaki dağ silsilesine ve vadiye hâkim bir konumda yer alan, büyük oranda yıkılmış durumdaki mimari kalıntının çevresinde çeşitli yapı elemanları seçilmektedir.
Yapının ana beden duvarlarında duvar örgüsünün; yerel moloz taşlar ile yassı plaka taşların kireç harcı kullanılarak yatay sıralar hâlinde örülmesiyle oluşturulduğu izlenmektedir. Cephe üzerinde zamanla oluşan büyük bir oyuk/yıkıntı açıklığı yer alırken üst kotlarda küçük bir mazgal veya havalandırma açıklığı seçilmektedir. Duvar yüzeyleri ile yapının çevresi maki örtüsü ve çalılarla kaplanmış durumdadır.
Yıkıntı alanında devrilmiş hâlde dairesel formlu bir taş blok göze çarpmaktadır. Merkezinde mil yuvası bulunan bu konglomera/harç yapılı dairesel taş; alanda bir değirmen veya zeytinyağı işleme düzeneğinin (ezme taşı) bulunduğuna işaret etmektedir. Konumu, duvar tekniği ve bünyesindeki işleme elemanı birlikte değerlendirildiğinde kalıntı; tarımsal/üretim odaklı bir kırsal yerleşim veya konut kompleksine ait mimari bir birim niteliğindedir.
Yapı Kalıntısı; 28 Temmuz 2021 tarihinde Manavgat’ta çıkan, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en büyük orman yangını olarak kayıtlara geçen ve Antalya’nın doğu ilçelerinde etkili olan Manavgat Yangını’ndan büyük zarar görmüştür. Yapının bulunduğu tepe ve çevresindeki orman sahasının tamamı yanmıştır. Yangın sonrasında, önceden sık çam ağaçları ve bitki örtüsü altında kalan yapıya ait tüm kalıntılar gün yüzüne çıkmıştır.
Güzelyalı Geç Antik Dönem Yapı Kalıntısı Öznitelik Bilgileri:
Yetkili ve Sorumlu Kurumlar:
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü
Kaynakça:
Kaplan, O. D. (2016). Antalya Kültür Varlıkları Envanteri Projesi. Antalya Kültür Varlıkları Envanteri. antalyakulturenvanteri.com
Fotoğraf:
Orhan Deniz Kaplan (2019)
Telif Hakları ve Kullanım Koşulları:
Bu sitede yer alan Antalya kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
antalyakulturenvanteri.com alan adında yer alan metin, fotoğraf, harita, çizim ve diğer tüm içerikler; hak sahibinin önceden alınmış yazılı izni olmaksızın ticari veya ticari olmayan hiçbir amaçla çoğaltılamaz, dağıtılamaz, kaynak gösterilmeden veya gösterilerek dijital ya da basılı mecralarda yayımlanamaz.
Sitedeki içerikler mevcut akademik ve saha araştırmaları doğrultusunda derlenmiş olup, yeni bulgular ışığında önceden haber verilmeksizin güncellenebilir.
Fotoğraflar:
