Bıyıklı Düdeni; Antalya İli, Döşemealtı İlçesi sınırları içerisinde, Kırkgözler Pınarbaşı kaynağından açığa çıkan suların yüzeyden akarak takriben 2.5 kilometre ilerledikten sonra Kömürcüler Mahallesi Dökülgen Mevkii üzerindeki sifonda 7.5 metre yeraltına batmasıyla oluşmuş, Dökülgen Mevkiinden ilerledikten sonra Kepez ilçesindeki Varsak Düdeninde yerüstüne çıkan, burada yeraltına batarak Düdenbaşı Mevkii üzerinde tekrar yerüstüne çıkan, 17 kilometre uzunluğu ile Türkiye’nin en uzun düdenlerinden birisidir. Eski kadastro ve Devlet Su İşleri kayıtlarında Döşemealtı İlçesine bağlı Bıyıklı Mahallesi sınırları içerisinde kalması nedeniyle “Bıyıklı Düdeni” adıyla kayıt altına alınmıştır.
Kırkgözler’de açığa çıkan sular yine yeraltından, yerüstünden Antalya ve Akdeniz’e doğru akışını sürdürür. Denize boşalımı sağlayan yer altı akımları için bu güne değin kimi güzergâhlar tanımlanmış olup bunlardan en belirgin; girişi çıkışı belli olanı Bıyıklı Düdeni’dir. Burada bir bent kalıntısı ve bir değirmen bulunduğu 1933 tarihli yazışma ve çizimlerden anlaşılmaktadır. Daha sonra ayın yerde 1950’lere değin yöre halkınca; “Dökülgen Değirmeni” adıyla bilinen, Yantaçlar’ın Un Değirmeni işletilmiştir.
Kırkgöz kaynak suları ile birlikte Döşemealtı’nın yağış suları da doğal olarak Bıyıklı Düdeni’ne boşalır. Buna ek olarak Devlet Su İşleri 13. Bölge Müdürlüğü tarafından Döşemealtı’nın Kovanlık Mahallesine inşa edilmiş tünel ile üst havza suları da Kovanlık’a indirilmiş ve buradan 7 km uzunlukta bir kanal ile Bıyıklı Düdeni’ne bağlanmıştır. Bu düden Antalya kuzey platolarının fazla yağış sularını boşaltmak işlevini günümüzde de sürdürmektedir. DSİ Kömürcüler Sulaması pompa istasyonu Bıyıklı Düdeni’nin hemen doğusunda yeni Antalya-Burdur Karayolunun batı yanındadır.
Bıyıklı Düdeni’nden batan sular 17 km güneyde Varsak Düdeni altından geçmektedir. Obruğun tabanındaki kuyu ve çatlaklardan kimi zaman gözlenebilen sular 4 kilometre aşağıda, Varsak yerleşim bölgesinde güneyinde; Düdenbaşı’nda derin bir kanyonun tabanından kaynayarak yüzeye çıkar ve Kepez’de Yukarı Düden Şelalesi ile Muratpaşa’da Aşağı Düden Şelalesi’ni meydana getirmektedir.
Bölge: Akdeniz
İl: Antalya
İlçe: Döşemealtı
Mahalle ve Köy: Kömürcüler
Türü: Dikey Mağara
Rakım: –
Derinlik: 7.5 m
Uzunluk: 17 km
Tescil Durumu: –
Tescil Derecesi: –
Tescil Tarihi: –
Ziyaret Tarihi: 16.11.2025
Sorumlu Kurumlar:
T.C. Antalya Büyükşehir Belediyesi
Antalya Su ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğü
Devlet Su İşleri 13. Bölge Müdürlüğü
Telif Bildirimi ve Kaynakça:
Bu sitede yer alan Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarına ait tüm görsellerin yayın hakları Orhan Deniz KAPLAN ve Antalya Kültür Varlıkları Envanteri Projesi’ne aittir. antalyakulturenvanteri.com’da yer alan yazı içerikleri ve görseller, izin alınmadan çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Bıyıklı Düdeni hakkında yer alan araştırma ve bilimsel sonuçlara ilişkin veri, görsel ve değerlendirmeler; Galip BÜYÜKYILDIRIM’a ait olup, yazı kaynağı 20. Yüzyılda Su İşleri ve Antalya kitabından alıntılanmıştır. Yazı içeriği yukarıda ismi yazılı araştırmacıdan izinsiz çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Fotoğraflar:
Yorum Yazın