Syedra Antik Kenti; Antalya İli, Alanya İlçesi sınırları içerisinde, Antik Kilikya Bölgesinin batısında, Alanya’nın 20 km güneydoğusunda, Seki Mahallesinin kuzeyinde, 400 m yüksekliğindeki Asar Tepe Mevkii üzerine MÖ 7. yüzyılda Helenistik Dönemde kurulmuş bir kenttir. Yöre halkı tarafından “Asar” adıyla anılan Syedra, kent limanının bulunduğu Alanya-Gazipaşa Karayolu Adataş Mevkiine kadar yayılan bir alanda bulunmaktadır. Syedra, antik dönemde aralıklarla Pamfilya, Isauria ve Kilikya kentleri arasında gösterilmiş olup en parlak dönemini MS 2. yüzyılda Roma İmparatorluk Çağında yaşamıştır.
Deniz seviyesinden 400 m yükseklikteki Asar Tepe üzerinden bakıldığında Gazipaşa’dan Alanya’nın batısına kadar, kuzeyde Toros Dağlarının uzantısı ile Tekne Dağı ve Cebel-i Reis Dağı görülebilmektedir. Kentte yerleşim MÖ 7. yüzyılda başlamış olup MS 12. yüzyıla kadar devam etmiştir. Syedra, diğer antik kentler gibi bölgedeki tarihi gelişmelere tanıklık etmiş ve Kilikya bölgesinin batı sınırı olarak önemini korumuştur.
Kentin antik dönemdeki ismi olan Syedron (Σύεδρα) adı ilk kez Roma İmparatoru Tiberius döneminde kentin kendi adına bastığı sikkelerde kullanılmıştır. Kent tarihi hakkındaki en net bilgiler Roma İmparatoru Septimus Severus’un İS 194 yılında kente gönderdiği teşekkür mektubundan hazırlanan yazıttan anlaşılmaktadır. Alanya Arkeoloji Müzesi’nde sergilenen yazıtta; “İmparator, kente saldıran haydutlar ve dinsizlere karşı direnen Syedra halkını kutlamaktadır” yazmaktadır.
Çevresi surlarla korunan kenti iki büyük cadde enine kesmekte ve bunlara dik inen merdivenli sokaklar kent planını oluşturmaktadır. Syedra’da aktif kent yaşamının en önemli yapılar grubunu hamam-gymnasium, güncel yaşam ise doğu-batı yönünde uzanan sütunlu cadde ile kuzey cephede yer alan dükkanların bulunduğu alan oluşturmuştur. Bunların dışında Syedra’da tiyatro, tapınak, bazilika, kilise ve sivil mimarlık örnekleri gibi binalara ait kalıntılar da bulunmaktadır. Kentin su ihtiyacı doğal kaynaktan beslenen (sarnıç mağarası) su depolama havuzları ile, çok sayıdaki yağmur suları ile dolan küçük sarnıçlar karşılamıştır.
Kentte bulunan bir diğer mağara ise vaftiz mağarası olarak bilinmektedir. Bu mağaranın duvarları Erken Hristiyanlık Döneminde yapılmış fresklerle süslüdür. Syedra’da bulunan sportif oyun ve yarışmalarla ilgili bilgiler içeren çok sayıda yazıt kalıntısından kentin antik çağın bölgedeki önemli spor merkezlerinden biri olduğunu göstermektedir. Yazıtlı heykel kaideleri kentin önemli noktalarında durmakta ve güreş, atletizm gibi yarışlarda ödül alanlar ile bu yarışmaları düzenleyenler ve maddi destek sağlayanlar hakkında bilgi vermektedir.
Syedra’nın Adataş Mevkiinde küçük bir limanı bulunmaktadır. Burada; kentin aşağı şehir yerleşimi ve nekropol alanı yer almaktadır. Adataş Mevkii üzerindeki kalıntılar günümüzde gerek tarım, gerekse yapılanma nedeni ile büyük oranda yok olmuştur. Syedra Antik Kenti, 1991 yılında I. derece Arkeolojik Sit Alanı ilan edilerek koruma altına alınmıştır. Syedra’da ilk arkeolojik kazılar 1994-1999 yılları arasında gerçekleştirilmiş olup kent üzerindeki ikinci dönem kazı ve restorasyon çalışmaları 2020 yılından günümüze sürmektedir. Yeni kazılar ve restorasyon çalışmaları ışığında ortaya çıkarılan sütunlu cadde, akropolis, bazilika, kilise, tapınak, bouleuterion, hamam, gymnasium, sarnıçlar, kaynak (sarnıç) mağarası ve vaftiz mağarası kent üzerinde görülebilir durumdadır.
Adres:
Seki Mahallesi, Alanya/Antalya
Mimari Çağ:
Helenistik Dönem
Roma İmparatorluğu
Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu
Antik Coğrafya:
Kilikya
Bugünkü Kullanımı:
Restore-Ziyarete Açık
Koruma Durumu:
I. Derece Arkeolojik Sit Alanı
İlgili Kurum:
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü
Ziyaret Tarihi:
22.04.2018
Kaynakça:
Bu sitede yer alan Antalya Kültür ve Tabiat Varlıklarına ait tüm görsellerin yayın hakları Orhan Deniz KAPLAN’a aittir. Sitemizde yer alan görseller, Orhan Deniz KAPLAN’dan izin alınmadan çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Syedra Antik Kenti hakkında yer alan araştırma ve bilimsel sonuçlara ilişkin veri, görsel ve değerlendirmeler; T.C. Antalya Valiliği – Antalya Kültür Envanteri kitabı (Seher TÜRKMEN), ve tr.wikipedia.org‘dan alıntılanmıştır.
antalyakulturenvanteri.com’da yer alan envanter bilgileri kaynak gösterilmeden izinsiz çoğaltılamaz, dijital ve basılı hiçbir mecrada yayınlanamaz.
Harita:
Fotoğraflar:
Yorum Yazın