Kemer Selçuklu Av Köşkü; Antalya ili, Kemer ilçesi sınırları içerisinde, Anadolu Selçuklu Sultanı I. Alâeddin Keykubad Dönemi’nde 1230-1248 yılları arasında Anadolu’da yaptırılmış nitelikli üç av köşkünden biridir. Köşk, Batı Antalya bölgesinde inşa edilmiş tek av köşkü olmasının yanı sıra Türk-İslam sanat geleneğinin bölgedeki tek örneği olma özelliğini taşımaktadır. Kemer-Kumluca kara yoluna yaklaşık 150 metre mesafede bulunan av köşkü; Dedeler mevkisinde, dağlık arazinin düzlükle buluştuğu bir noktada konumlandırılmıştır.
Av Köşkü; kuzeydoğu-güneybatı yönünde uzanan dikdörtgen bir oturum alanı üzerinde, sofalı ve tek katlı plan tipinde inşa edilmiştir. Yaklaşık 500 metrekarelik dikdörtgen avlu içerisindeki köşk; güney ve kuzey duvarları arasında büyük bir salon, salonun kuzeybatı köşesinden çatıya çıkan bir merdiven, güneye doğru bir çıkıntı ile birleşmiş küçük bir mekân ve onun önünde, güney ucunda yer alan olası sundurmanın yanına açılan bir holden oluşmaktadır.
Yapı, köşk planında inşa edilmiş olup genel olarak bahçe içindeki sayfiye evi olarak tanımlanmıştır. Türk sivil mimarisinin en özel yapılarından olan Selçuklu av köşklerinin günümüze ulaşabilenleri oldukça sınırlıdır. Av köşklerinin Selçuklu Çağı’nda yaygın olarak kullanıldığı bilinmektedir. Antalya’nın doğusunda, Alanya’da bulunan Selçuklu köşkleri haricinde kentin batısında yer alan bu yapı, Selçuklu Devleti’nden günümüze ulaşan tekil örneklerden biridir.
Yapıda moloz taş ile yığma duvar örgüsü kullanılmış olup duvarlar ahşap hatıllarla desteklenmiştir. Duvar kalınlıkları yaklaşık 80 cm ile 100 cm arasındadır. Tonozlu bölümler tuğla örgülüdür. Kagir köşkün avlu duvarları ve binanın beden duvarlarında moloz taşın yanı sıra yer yer düzgün kesme taş ve devşirme malzeme olarak traverten kullanılmıştır. Duvar dolgu malzemesinde ve tonoz üst örtüde yer yer tuğla malzeme göze çarpmaktadır. Köşkün günümüze ulaşan en iyi korunmuş mimari unsuru, çatıya çıkan merdivenin üzerinde bulunan mukarnas ve altıgen yıldız işlemeleridir. Köşkün merdiveni, bu özelliği ile Selçuklu Çağı’nın izlerini barındırmaktadır.
1997 yılında “Korunması Gerekli Taşınmaz Kültür Varlığı” olarak tescillenerek koruma altına alınan Kemer Selçuklu Av Köşkü, 2017 yılında aslına uygun olarak restore edilmiştir. Köşkün kapı ve pencere sövelerinde mermer kullanılmıştır. Duvarlarda belirli aralıklarla bağlayıcı unsur olarak ahşap hatıllar yer almaktadır. Kapı ve pencere doğramalarında ahşap malzeme tercih edilmiştir. Restorasyon sırasında pencerelere cam takılmış, çatı kısmında merdiven sahanlığının üst kısmı ise su yalıtımı amacıyla kaplanmıştır. Merdiven kovasının üstünde yer alan mukarnaslı tonoz, strüktürel ve dekoratif özellik gösterir. Çatı düz dam şeklinde olup korkuluk kenarları yaklaşık 0,5 metre yükseklikte, beden duvarlarının devamı olarak moloz taş yığma duvar örgüsü şeklindedir.
Öznitelik Bilgisi:
Kaynakça:
Küçük, N. (2019). Antalya Kemer Anadolu Selçuklu Dönemi Av Köşkü Tespitler. academia.edu
Fotoğraf:
Orhan Deniz Kaplan (2019)
Telif Hakları ve Kullanım Koşulları:
Bu sitede yer alan Antalya kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin tüm görsel içeriklerin (fotoğraflar dâhil) telif hakları Orhan Deniz Kaplan’a aittir.
antalyakulturenvanteri.com alan adında yer alan metin, fotoğraf, harita, çizim ve diğer tüm içerikler; hak sahibinin önceden alınmış yazılı izni olmaksızın ticari veya ticari olmayan hiçbir amaçla çoğaltılamaz, dağıtılamaz, kaynak gösterilerek veya gösterilmeyerek dijital ya da basılı mecralarda yayımlanamaz. Fotoğrafların izin alınmadan kopyalanması, yayımlanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na göre suçtur.
Sitedeki içerikler mevcut akademik ve saha araştırmaları doğrultusunda derlenmiş olup, yeni bulgular ışığında önceden haber verilmeksizin güncellenebilir.
Galeri:
